Vanaf welk bedrag krijg je een BKR-registratie?

Als je geld leent, wil je weten of dat een spoor achterlaat. Het BKR — Bureau Krediet Registratie — houdt bij welke kredieten jij afsluit. Maar niet élke schuld verschijnt daar automatisch in. Er gelden drempelwaarden en uitzonderingen. In dit artikel lees je precies vanaf welk bedrag een BKR-registratie plaatsvindt, wat de regels zijn voor doorlopend krediet, en waarom hypotheken en telefoonabonnementen soms wél en soms niet worden geregistreerd.

Wat is het BKR en wat registreert het?

Het BKR is een onafhankelijke stichting die kredietinformatie bijhoudt van Nederlandse consumenten. Vrijwel alle grote kredietverstrekkers — banken, creditcardmaatschappijen, leasemaatschappijen — zijn aangesloten bij het BKR en zijn verplicht om bepaalde kredieten te melden.

Het doel is overkreditering voorkomen. Jij krijgt geen lening die je niet kunt terugbetalen, en de geldverstrekker weet wat je al aan verplichtingen hebt lopen. Dat klinkt logisch, maar de grens van wát precies geregistreerd wordt, is niet altijd even duidelijk.

Registraties in het BKR zijn verdeeld in twee soorten: een gewone registratie (de lening zelf) en een achterstandsregistratie (ook wel codering genoemd) als je niet op tijd betaalt. Beide hebben gevolgen voor je financiële profiel, maar ze zijn niet hetzelfde.

Wie zijn precies de aangesloten instellingen? Dat zijn onder andere de grote Nederlandse banken, gespecialiseerde kredietverstrekkers, autoleasemaatschappijen, creditcarduitgevers, telecomproviders en sommige woningcorporaties. Ze zijn contractueel verplicht om kredieten die aan de registratievoorwaarden voldoen te melden. Ze mogen dat niet achterwege laten. Omgekeerd mogen ze ook geen kredieten melden die niet aan de criteria voldoen — dat zou onterechte registratie zijn.

Het BKR beheert het Centraal Krediet Informatiesysteem (CKI). Dit systeem bevat informatie over tientallen miljoenen kredieten van Nederlandse consumenten. Geldverstrekkers die zijn aangesloten, kunnen dit systeem raadplegen voordat ze een krediet verstrekken. Zo weten ze precies welke financiële verplichtingen jij al hebt lopen.

De €250-grens: de officiële ondergrens

De basisregel is helder: kredieten van €250 of meer worden geregistreerd bij het BKR. Leen je minder dan €250? Dan vindt er in principe geen BKR-melding plaats.

Deze grens geldt voor consumptief krediet: persoonlijke leningen, doorlopend krediet, roodstandfaciliteiten en vergelijkbare producten. De €250 is het oorspronkelijke kredietbedrag, niet het openstaande saldo.

Sluit je een lening af van precies €250? Dan valt die al binnen de registratieplicht. De grens ligt officieel op minder dan €250 voor vrijstelling. Dus €249 valt erbuiten, €250 valt er wél onder.

Praktisch gezien kom je weinig kredieten tegen onder de €250. De meeste geldverstrekkers hanteren een minimumbedrag dat al boven deze grens ligt. Maar het is goed om te weten dat kleine bedragen dus wettelijk gezien buiten de registratieplicht kunnen vallen.

Wat betekent dit in de praktijk? Stel je leent via een fintech-app €200 voor een onverwachte rekening. Die lening hoeft wettelijk gezien niet bij het BKR te worden gemeld. Maar let op: veel van dit soort aanbieders zijn geen erkende BKR-deelnemers. Ze gebruiken soms eigen interne registratiesystemen of werken met andere kredietdatabases. De afwezigheid van een BKR-melding betekent dus niet dat er geen registratie plaatsvindt — alleen niet bij het BKR.

Een ander voorbeeld: je sluit een gespreide betaling af via een webshop voor een aankoop van €180. Dat valt onder de €250-grens en hoeft niet bij het BKR te worden gemeld, zelfs als de webshop is aangesloten bij een BKR-deelnemende kredietverstrekker. De geldverstrekker die de gespreide betaling financiert, is in dit geval vrijgesteld van de meldingsplicht.

Doorlopend krediet: hoe werkt de grens daar?

Bij een doorlopend krediet — ook wel een kredietlimiet of rekening-courant — werkt de registratie iets anders. Hier wordt niet het opgenomen bedrag geregistreerd, maar de kredietlimiet die je hebt afgesproken met de geldverstrekker.

Heb je een doorlopend krediet met een limiet van €1.000, maar heb je er op dit moment maar €150 van gebruikt? Dan wordt bij het BKR de volle €1.000 geregistreerd. De logica: je kunt op elk moment dat volledige bedrag opnemen, dus de potentiële schuld telt mee.

Dit is een belangrijk punt als je ergens een lening aanvraagt. Een kredietverstrekker ziet dan jouw volledige limiet, ook al staat er weinig of niets op. Dat kan invloed hebben op hoeveel je extra mag lenen.

Heeft je doorlopend krediet een limiet onder de €250? Dan geldt ook hier de vrijstelling. Maar dergelijke lage limieten zijn in de praktijk zeldzaam bij erkende kredietverstrekkers.

Concreet voorbeeld: stel je hebt bij je bank een doorlopend krediet met een limiet van €5.000. Je hebt er momenteel €500 van gebruikt. In je BKR-dossier staat €5.000 geregistreerd — niet €500. Als je daarna bij een andere bank een persoonlijke lening aanvraagt, ziet die bank de €5.000 als een potentiële verplichting. Dat kan je maximale leenruimte verlagen, ook al gebruik je het krediet nauwelijks.

Heb je een doorlopend krediet dat je nauwelijks gebruikt? Overweeg dan of je de limiet kunt verlagen of het krediet kunt opzeggen. Dit verbetert je BKR-profiel bij toekomstige leningaanvragen. Een lagere geregistreerde limiet betekent minder potentiële schuld in de ogen van een nieuwe geldverstrekker.

Hetzelfde principe geldt voor creditcards. Een creditcardlimiet van €2.500 wordt als doorlopend krediet bij het BKR geregistreerd, ook als je de kaart maandelijks volledig aflost. Veel mensen weten dit niet en zijn verrast wanneer ze een hypotheekaanvraag indienen en de bank een BKR-registratie ziet die ze nooit als "schuld" hebben beschouwd.

Hypotheken: andere regels, andere registratie

Een hypotheek is in veel gevallen het grootste krediet dat iemand afsluit. Toch werkt de BKR-registratie voor hypotheken anders dan bij consumptief krediet.

Hypotheken worden wel bij het BKR geregistreerd, maar ze tellen minder zwaar mee bij de beoordeling van een nieuwe lening. Dit komt doordat hypotheken zijn gekoppeld aan een onderpand — het huis zelf. Bij wanbetaling kan de bank het huis verkopen om de schuld te voldoen. Dat risico ligt anders dan bij een persoonlijke lening zonder onderpand.

De registratiegrens van €250 geldt formeel niet voor hypotheken. Hypotheken worden vrijwel altijd gemeld bij het BKR, ongeacht de hoogte. Wel zijn er uitzonderingen: sommige specifieke hypotheekvormen of overbruggingskredieten kunnen onder andere categorieën vallen.

Heb je al een hypotheek en vraag je daarna nog een consumptieve lening aan? Dan ziet de nieuwe geldverstrekker jouw hypotheek in het BKR staan. Dat telt mee bij de berekening van je maximale leencapaciteit.

Hoe zit het met de berekening? Bij een hypotheek kijkt de geldverstrekker niet simpelweg naar het totale hypotheekbedrag. Ze berekenen de hypotheeklast op basis van de maandelijkse verplichtingen. Heb je een hypotheek van €250.000 met een maandlast van €1.000, dan telt die €1.000 mee als vaste last bij de beoordeling van je draagkracht voor een nieuwe lening.

Een situatie die regelmatig voorkomt: iemand wil een persoonlijke lening afsluiten voor een verbouwing, maar heeft net een hypotheek afgesloten. De geldverstrekker voor de persoonlijke lening ziet de hypotheek in het BKR staan en berekent de maximale leenruimte op basis van het resterende inkomen na aftrek van de hypotheeklast. Het resultaat kan zijn dat je minder kunt lenen dan verwacht, ook al heb je geen andere schulden.

Let ook op bij overbruggingskredieten en tweede hypotheken. Deze worden eveneens bij het BKR geregistreerd en tellen mee als actieve verplichtingen. Als je een woning koopt voordat je de oude hebt verkocht, kan een tijdelijk overbruggingskrediet tijdelijk je BKR-profiel zwaarder maken.

Telefoonabonnementen: wel of geen BKR-registratie?

Hier is veel verwarring over, en terecht. Een telefoonabonnement met een gratis toestel is juridisch gezien een goederenkrediet: je betaalt het toestel gespreid terug via je maandelijkse factuur. Dat is een vorm van krediet.

Telecomproviders zijn aangesloten bij het BKR en zijn verplicht om abonnementen waarbij een toestel is inbegrepen te registreren — mits de totale kredietwaarde boven de €250 uitkomt. Een goedkoop instaptoestel van €150 valt er dus buiten. Een vlaggenschip-smartphone van €1.000 valt er wél onder.

In de praktijk worden niet alle telefoonabonnementen even consequent gemeld. Het hangt af van de provider en de exacte constructie. Maar als jij een duur toestel op abonnement neemt en de telecomprovider is BKR-aangesloten, is de kans reëel dat het verschijnt in jouw BKR-dossier.

Wat dit betekent: zelfs als je nóóit een lening hebt afgesloten, kun je toch een BKR-registratie hebben door een telefoonabonnement. Dit verrast sommige mensen wanneer ze een hypotheek of lening aanvragen en de geldverstrekker een registratie ziet staan die zij niet herkenden.

Hoe werkt dit precies bij een typisch telefoonabonnement? Stel je neemt een abonnement met een smartphone ter waarde van €900. Je betaalt maandelijks €45, waarvan een deel voor bellen en data is en een deel voor het toestel. De waarde van het toestel — €900 — is het goederenkrediet. Dat wordt als zodanig bij het BKR geregistreerd, als het abonnement voldoet aan de criteria van de provider.

Sommige providers hanteren een iets andere constructie waarbij het toestel en het abonnement formeel zijn gesplitst. In dat geval wordt alleen het toestelgedeelte als krediet gezien. Of dat boven de €250 uitkomt, bepaalt of er een BKR-melding plaatsvindt.

Wil je geen BKR-registratie via je telefoon? Dan kun je ervoor kiezen een toestel los te kopen en een sim-only abonnement af te sluiten. Sim-only abonnementen gelden niet als krediet en worden niet geregistreerd bij het BKR. Je betaalt in één keer meer voor het toestel, maar je BKR-dossier blijft schoon.

Heb je meerdere telefoonabonnementen met toestellen — bijv. voor jezelf en een gezinslid — en zijn beide boven de €250? Dan kunnen beide als goederenkrediet in je BKR-dossier staan. Dat kan meewegen bij een toekomstige leningaanvraag, ook al zijn het relatief kleine bedragen.

Wat staat er precies in jouw BKR-dossier?

In je BKR-dossier staat per geregistreerd krediet:

• Het soort krediet (persoonlijke lening, doorlopend krediet, hypotheek, goederenkrediet)
• De naam van de geldverstrekker
• De oorspronkelijke kredietsom of limiet
• De ingangsdatum en (indien van toepassing) de einddatum
• Eventuele achterstanden of coderingen

Je kunt je eigen BKR-dossier gratis inzien via de website van het BKR. Dit heet een inzageverzoek. Iedereen heeft recht op inzage in zijn eigen gegevens. Je ziet dan precies welke kredieten zijn geregistreerd en of er coderingen aan zijn gekoppeld.

Het is verstandig om dit periodiek te controleren, zeker voordat je een grote lening of hypotheek aanvraagt. Zo kom je niet voor verrassingen te staan.

Hoe lees je je BKR-dossier correct? Het overzicht toont alle actieve en recent afgesloten kredieten. Bij elk krediet zie je een statuscode. De meest voorkomende zijn: A (actief, geen achterstand), H (hersteld na achterstand), 1 (opeisbaar gesteld), 2 (overgedragen aan incasso). Een schoon dossier toont alleen A-registraties of afgesloten kredieten zonder codering.

Let ook op de datum waarop een krediet is afgesloten. Soms staat er een lening in je dossier die je allang hebt afgelost, maar waarbij de geldverstrekker heeft vergeten een afsluitmelding door te geven. In dat geval staat de lening nog als actief geregistreerd, terwijl die al is beëindigd. Controleer dit goed.

Wat als er een fout staat in je BKR-registratie?

BKR-registraties zijn niet onfeilbaar. Soms staat er een krediet geregistreerd dat al lang is afgelost, of is de hoogte van het bedrag incorrect. In dat geval heb je het recht om een correctieverzoek in te dienen.

Je richt zo'n verzoek tot de geldverstrekker die de melding heeft gedaan, niet rechtstreeks tot het BKR. De geldverstrekker is verantwoordelijk voor de juistheid van de gegevens. Weigert de geldverstrekker te corrigeren, dan kun je een klacht indienen via de AFM of via Kifid (het klachteninstituut voor financiële dienstverlening).

Het BKR zelf heeft ook een geschillencommissie voor gevallen waarbij een geldverstrekker niet meewerkt. Dat traject kan even duren, maar het is de enige officiële weg om onjuiste registraties te laten verwijderen.

Veelvoorkomende fouten in BKR-registraties: een telecomprovider die vergeet het goederenkrediet te sluiten na het aflopen van het abonnement. Een bank die een aflosbewijs niet verwerkt. Een leasemaatschappij die het eindafrekening-bericht niet doorstuurt naar het BKR. Al dit soort administratieve omissies kunnen ertoe leiden dat een al beëindigd krediet nog actief in je dossier staat.

Wat te doen? Verzamel je bewijs: aflossingsbevestiging, eindafrekening, contract met einddatum. Schrijf de geldverstrekker schriftelijk aan en vraag hem de registratie bij te werken. Geef een redelijke termijn (twee tot vier weken). Reageert de geldverstrekker niet of weigert hij? Dan kun je escaleren naar Kifid of de BKR-geschillencommissie.

Wanneer verdwijnt een BKR-registratie automatisch?

Een gewone BKR-registratie (zonder achterstand) blijft staan zolang het krediet loopt. Zodra het krediet volledig is afgelost en de geldverstrekker dit meldt, wordt de registratie verwijderd. Dat gebeurt doorgaans vrij snel na de laatste betaling.

Een achterstandsregistratie — ook wel A-codering of 1-codering — blijft langer staan. Zelfs als je de achterstand volledig hebt ingelopen, blijft de melding nog vijf jaar bewaard. Dit is een wettelijke bewaartermijn.

Heb je een krediet dat wordt geregistreerd maar al volledig afgelost is? Controleer dan in je BKR-dossier of de geldverstrekker ook daadwerkelijk een aflosmelding heeft gedaan. Dit vergeten geldverstrekkers soms, met als gevolg dat een al afgeloste lening nog steeds zichtbaar is in je dossier.

Hoe snel verwerkt het BKR een aflosmelding? Nadat de geldverstrekker de melding heeft doorgegeven, verwerkt het BKR dit meestal binnen een paar werkdagen. Je kunt dit controleren door opnieuw een inzageverzoek in te dienen. Als de registratie er na twee weken nog staat terwijl jij weet dat de geldverstrekker de melding heeft gedaan, neem dan contact op met het BKR om na te vragen of er iets is misgegaan in de verwerking.

Bij doorlopend krediet werkt het iets anders. Zolang de kredietlimiet actief is, blijft de registratie staan — ook als je het krediet al maanden niet hebt gebruikt. Pas als je de kredietovereenkomst officieel beëindigt en de geldverstrekker dit meldt, verdwijnt de registratie. Wil je je BKR-dossier schoonhouden? Sluit dan kredieten die je niet meer nodig hebt formeel af.

Tot slot: na het verstrijken van de vijfjaarstermijn voor achterstandscoderingen verdwijnt de codering automatisch. Je hoeft daar niets voor te doen. Maar let op: de vijf jaar lopen pas als het krediet zelf ook is afgelopen of afgelost. Is het krediet nog actief terwijl er een codering op staat? Dan begint de vijfjaarstermijn pas bij het sluiten van het krediet.

Belangrijk om te weten

Dit artikel is informatief en geen financieel advies. Geld lenen kost geld. Leen alleen bedragen die je verantwoord kunt terugbetalen. Twijfel je? Neem dan contact op met een onafhankelijk financieel adviseur, je gemeente of een geregistreerde schuldhulpverlener. Meer info bij de AFM en de BKR.